Vĩnh Linh: Cần làm gì khi nhiều năm liền sốt rét giảm thấp?

Vĩnh Linh là một huyện nằm ở phía Bắc tỉnh Quảng Trị. Phía Đông giáp biển Đông; phía Tây giáp huyện Hướng Hóa; phía Nam giáp huyện Gio Linh và phía Bắc giáp huyện Lệ Thủy (tỉnh Quảng Bình). Dân số khoảng 100.000 người, trong đó có gần 3.000 người dân tộc Vân Kiều, toàn huyện có 25.151 hộ; 19 xã, 3 thị trấn; 195 làng, bản, khóm phố. Vĩnh Linh vốn là huyện nông nghiệp, sau hơn 20 năm thực hiện đường lối đổi mới đã hình thành được cơ cấu kinh tế: Nông, lâm, ngư nghiệp-công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp-dịch vụ thương mại. Việc phát triển kinh tế – xã hội của huyện trong những năm qua giúp nâng cao đời sống của người dân, các công trình dân sinh kể cả địa bàn các xã miền núi như điện, đường, trường, trạm được bê tông hóa và xây dựng khang trang cũng góp phần vào thành tựu y tế nói chung và phòng chống sốt rét nói riêng.

Lễ phát động chiến dịch truyền thông PCSR hưởng ứng ngày thế giới PCSR 25/4/2018 tại Thị trấn Bến Quan- huyện Vĩnh Linh

Theo kết quả phân vùng năm 2014 so với năm 2009 của Dự án phòng chống sốt rét quốc gia, dân số sống trong vùng sốt rét lưu hành nặng và vừa của Vĩnh Linh bị thu hẹp dần, số ca mắc sốt rét và ký sinh trùng sốt rét giảm thấp qua các năm, đặc biệt là trong 3 năm gần đây với 11/5 vào năm 2015, 9/6 năm 2016,1/1 năm 2017, 6 tháng đầu năm 2018 không ghi nhận được ca sốt rét nào và so với năm 2012 thì sốt rét năm 2017 trên địa bàn huyện bệnh nhân sốt rét và ký sinh trùng sốt rét giảm tới 97,7% và 96,55%; điều đáng lưu ý là số ca sốt rét lây nhiễm tại chỗ thấp không có trẻ dưới 15 tuổi mắc bệnh sốt rét, số ca sốt rét ngoại lai (0,3,1) tương ứng với các năm 2015,2016, 2017. Thành tựu này bên cạnh việc đầu tư trong một thời gian dài của Đảng và Nhà nước, sự quan tâm và chỉ đạo của chính quyền các cấp thì không thể không kể đến những nỗ lực bền bỉ vượt qua khó khăn trong nhiều năm liền triển khai các hoạt động phòng chống sốt rét của đội ngũ y tế trên địa bàn từ huyện đến y tế thôn bản.

Với việc làm giảm thấp ký sinh trùng sốt rét bình quân trong 5 năm qua (2013- 2017) đạt mức 0,23/1000 DS vùng sốt rét lưu hành là cơ sở để Vĩnh Linh chuyển sang giai đoạn mới là giai đoạn tiền loại trừ sốt rét và cần triển khai quyết liệt các giải pháp sau: tiếp tục triển khai các biện pháp phòng chống sốt rét tích cực để tiếp tục làm giảm và duy trì ở mức < 1/1000 DS vùng sốt rét và số liệu này không chỉ thông qua báo cáo hàng năm của các cơ sở y tế mà còn qua điều tra dịch tể huyết thanh tại các đỉnh cao của mùa truyền bệnh sốt rét cho đến khi tỷ lệ ký sinh trùng sốt rét bằng không (0), không phát hiện được ca sốt rét lan truyền tại chỗ (có thể có ca bệnh ngoại lai). Để làm được điều này, Vĩnh Linh cần tranh thủ sự đầu tư và chỉ đạo của chính quyền các cấp, coi phòng chống sốt rét như là một nhiệm vụ trọng tâm trong phát triển kinh tế – xã hội của địa phương, đảm bảo các nguồn lực về kinh phí, nhân lực, vật lực; lồng ghép các chương trình phòng chống và loại trừ sốt rét vào trong chương trình xóa đói giảm nghèo; ưu tiên cho các địa bàn vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn. Bên cạnh đó, cần tăng cường và củng cố mạng lưới y tế từ huyện đến thôn bản, chú trọng mạng lưới chuyên khoa sốt rét đảm bảo về số lượng và có chất lượng cao thành thạo các kỹ năng phòng chống sốt rét, khả năng quản lý và kiểm soát được diễn biến sốt rét trên địa bàn quản lý thông qua đào tạo và đào tạo lại. Đẩy mạnh và đa dạng hóa các loại hình truyền thông thích hợp cả truyền thống và phi truyền thống cho cán bộ và nhân dân trên địa bàn, chống tư tưởng chủ quan coi nhẹ công tác phòng chống khi sốt rét giảm thấp.Tổ chức tốt việc phối kết hợp, huy động các ban, ngành đoàn thể các lực lượng trên địa bàn như Hội phụ nữ, Hội cựu chiến binh, Đoàn thanh niên, Hội nông dân, Hội chữ thập đỏ, Gìa làng trưởng bản……tích cực tham gia các hoạt động truyền thông giáo dục sức khỏe phòng chống và loại trừ sốt rét và các hoạt động phòng chống và loại trừ sốt rét, đặc biệt là các vùng sốt rét lưu hành nặng và vừa. Tại các vùng sốt rét lưu hành sốt rét trước đây nay đã giảm rất thấp cần tiến hành các chiến dịch truyền thông nhằm thay đổi nhận thức và hành vi từ phòng chống sang loại trừ bệnh sốt rét của cán bộ chính quyền địa phương, cán bộ y tế, các thành viên trong trường học và cộng đồng về các giải pháp thực hiện, các bước triển khai.

Về giải pháp chuyên môn duy trì các hoạt động phun, tẩm với các hóa chất có hiệu lực cao, duy trì áp lực lên muỗi truyền bệnh bằng cách phun, tẩm hai lần/năm tại các nơi sốt rét dai dẳng; cung cấp màn, võng màn tẩm hóa chất diệt tồn lưu cho nhân dân sống trong các vùng sốt rét lưu hành, cho dân nghèo, dân giao lưu di biến động. Vận động nhân dân tự mua màn và xây dựng thói quen ngủ màn thường xuyên. Lồng ghép việc phòng chống muỗi truyền bệnh sốt rét với phòng chống các bệnh khác truyền qua muỗi như sốt xuất huyết…; phát hiện sớm, khoanh vùng và xử lý triệt để các ổ bệnh hoạt động bằng phun hóa chất tồn lưu để cắt đứt sự lây truyền tại chỗ, cảnh giác với các ca bênh ngoại lai.Củng cố và phát triển các điểm kính hiển vi, sử dụng test chẩn đoán nhanh hợp lý, bảo đảm đủ các loại thuốc sốt rét tại các cơ sở y tế và điều trị bệnh nhân sốt rét đủ liều, đúng chủng loại ký sinh trùng với sự giám sát trực tiếp của cán bộ y tế (DOTs), chú ý điều trị primaquine 14 ngày cho bệnh nhân bị nhiễm chủng P.vivax. Nâng cao năng lực chẩn đoán và điều trị sốt rét cho các tuyến bệnh viện và cơ sở y tế, ngăn ngừa sốt rét ác tính và tử vong do sốt rét. Phát triển và củng cố hệ thống theo dõi, giám sát và đánh giá hiệu quả của chương trình sốt rét, đảm bảo hoạt động giám sát nhanh nhạy, quản lý và báo cáo nhanh, chính xác đến từng ca bệnh. Tăng cường công tác xã hội hóa, huy động mọi nguồn lực trên địa bàn, sự tham gia và hưởng ứng đồng hành cùng ngành y tế tích cực và chủ động hơn nữa của các ban ngành đoàn thể, cộng đồng, y tế tư nhân và các cá nhân trong công tác phòng chống và loại trừ sốt rét.

Nhân dân xã Vĩnh Sơn – huyện Vĩnh Linh tham gia tẩm màn PCSR

Triển khai thường xuyên và có hiệu quả các giải pháp nêu trên là tiền đề và cơ sở để Vĩnh Linh từng bước đẩy lùi và hướng tới loại trừ bệnh sốt rét trên địa bàn trong thời gian tới góp phần cùng cả tỉnh thực hiện thắng lợi Chiến lược quốc gia về phòng chống và loại trừ bệnh sốt rét giai đoạn 2011-2020 và định hướng đến năm 2030 theo quyết định số 1920/QĐ-TTg ngày 27 tháng 10 năm 2011 của Thủ tướng Chính phủ góp phần vào việc phát triển kinh tế- xã hội và bảo vệ sức khỏe nhân dân trên địa bàn.

Lê Thạnh

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *